Wanneer mag ik betaling aan een aannemer opschorten?
- 28 feb
- 3 minuten om te lezen
Wanneer een aannemer zijn verplichtingen niet nakomt, rijst vaak de vraag of u (een deel van) de betaling mag tegenhouden. Opschorting van betaling lijkt een logisch drukmiddel, maar juridisch is dit geen vrijblijvende maatregel. Onterechte opschorting kan ertoe leiden dat u zelf in verzuim raakt.
In dit artikel leest u wanneer opschorting bij aanneming van werk is toegestaan, welke voorwaarden gelden en welke risico’s u moet vermijden.
Wat betekent opschorting van betaling?
Opschorting houdt in dat u uw betalingsverplichting tijdelijk niet nakomt, zolang de aannemer zijn verplichtingen niet of niet behoorlijk nakomt.
Het gaat dus om een tijdelijk drukmiddel binnen een lopende overeenkomst. De overeenkomst blijft bestaan; u pauzeert slechts uw betaling totdat herstel plaatsvindt.
De juridische achtergrond van dit rechtsmiddel wordt uitgebreid besproken op de pagina Opschorting en verrekening bij bouwgeschillen.
Wanneer is opschorting toegestaan?
Opschorting is niet automatisch toegestaan zodra er een gebrek is. Aan drie belangrijke voorwaarden moet zijn voldaan.
1. Er moet sprake zijn van een tekortkoming
De aannemer moet daadwerkelijk tekortschieten in de nakoming van de overeenkomst. Denk aan:
gebrekkige uitvoering van het werk;
het niet herstellen van gebreken;
vertraging in oplevering;
het niet nakomen van specifieke afspraken.
Zonder tekortkoming bestaat geen recht op opschorting.
2. Er moet voldoende samenhang bestaan
De betalingsverplichting en de tekortkoming moeten voldoende met elkaar samenhangen. Dit betekent dat het gebrek betrekking moet hebben op dezelfde overeenkomst of hetzelfde werk.
U kunt bijvoorbeeld niet zomaar een factuur opschorten vanwege een geschil over een ander project.
3. De opschorting moet proportioneel zijn
De omvang van de opschorting moet in verhouding staan tot het gebrek. Het volledig opschorten van betaling wegens een beperkt en eenvoudig herstelbaar gebrek kan als disproportioneel worden aangemerkt.
Proportionaliteit is in de praktijk vaak het meest discutabele punt.
Moet ik eerst een ingebrekestelling sturen?
In veel gevallen is het verstandig – en soms noodzakelijk – om eerst een ingebrekestelling te sturen. Daarmee stelt u de aannemer in de gelegenheid om alsnog correct na te komen.
Zonder ingebrekestelling kan discussie ontstaan over de vraag of de aannemer al in verzuim is.
Lees hierover meer op de pagina Ingebrekestelling bij aanneming van werk.
Wat gebeurt er als ik ten onrechte opschort?
Onterechte opschorting kan verstrekkende gevolgen hebben. U kunt dan:
zelf in verzuim raken;
wettelijke rente verschuldigd worden;
aansprakelijk worden gesteld voor schade;
het risico lopen dat de aannemer de overeenkomst opschort of ontbindt.
Opschorting is daarom een juridisch instrument dat zorgvuldig moet worden toegepast.
Opschorting versus verrekening: wat is het verschil?
Opschorting is tijdelijk: u houdt betaling aan totdat herstel plaatsvindt.
Verrekening is definitief: u verrekent een eigen vordering (bijvoorbeeld herstelkosten) met een openstaande factuur van de aannemer.
Voor verrekening gelden strengere eisen. De vordering moet voldoende vaststaan en bepaalbaar zijn.
Meer hierover leest u op Opschorting en verrekening bij bouwgeschillen.
Wanneer is opschorting géén goede keuze?
Opschorting kan ongeschikt zijn wanneer:
het gebrek van geringe betekenis is;
herstel al is toegezegd en spoedig zal plaatsvinden;
contractueel is afgesproken dat opschorting is beperkt;
de situatie juridisch complex is.
In sommige gevallen kan een andere route verstandiger zijn, zoals:
herstel afdwingen,
schadevergoeding vorderen,
ontbinding overwegen.
Zie daarvoor ook:
Praktisch stappenplan bij opschorting
Stel vast of sprake is van een concrete tekortkoming.
Documenteer de gebreken zorgvuldig.
Overweeg een ingebrekestelling.
Bepaal welk deel van de betaling proportioneel kan worden opgeschort.
Communiceer schriftelijk waarom u opschort.
Door deze stappen te volgen verkleint u het risico op juridische tegenreacties.
Wat betekent dit voor uw situatie?
Opschorting van betaling kan een effectief middel zijn om nakoming af te dwingen. Tegelijkertijd is het een maatregel die juridisch nauw luistert. Een te ruime of ongefundeerde opschorting kan uw positie juist verzwakken.
Een zorgvuldige beoordeling van de tekortkoming, de proportionaliteit en de samenhang met andere rechtsmiddelen is daarom essentieel bij bouwgeschillen.